
Tết Nguyên Đán là khoảng thời gian hạnh phúc nhất trong năm khi cả gia đình quây quần, chúc tụng. Tuy nhiên, với các gia đình có trẻ nhỏ, đây cũng là thời điểm tiềm ẩn nhiều nguy cơ tai nạn sinh hoạt do người lớn bận rộn, nhà cửa đông đúc và các loại bánh kẹo, đồ ăn ngập tràn.
Trong những tình huống khẩn cấp, “thời gian vàng” đôi khi chỉ tính bằng giây. Việc cha mẹ bình tĩnh và nắm vững kỹ năng sơ cứu không chỉ giúp giảm thiểu biến chứng mà còn có thể cứu sống con trẻ. Dưới đây là 6 tình huống sơ cứu khẩn cấp mà mọi phụ huynh cần nằm lòng trước khi bước vào kỳ nghỉ Tết.
Hạt dưa, hạt hướng dương hay những viên thạch dai giòn là “linh hồn” của ngày Tết nhưng lại là kẻ thù số một gây hóc dị vật ở trẻ em.
Biểu hiện: Trẻ đang ăn bỗng nhiên ho sặc sụa, ho yếu hoặc không ho được, mặt đỏ gay rồi chuyển sang tím tái, thở rít hoặc hoàn toàn không thở được.
Xử lý ngay (Thủ thuật Heimlich):
Với trẻ nhỏ: Úp bé lên cẳng tay, đầu thấp hơn ngực. Dùng gốc bàn tay vỗ mạnh 5 cái vào vùng giữa hai bả vai.
Lật ngửa: Nếu dị vật chưa ra, lật ngửa bé lại, dùng hai ngón tay ấn mạnh vào vùng ngực (giữa xương ức) 5 lần.
Lặp lại: Kiên trì chu kỳ 5 vỗ lưng – 5 ấn ngực cho đến khi dị vật văng ra hoặc trẻ khóc được.
Lưu ý quan trọng: Tuyệt đối không móc họng nếu không nhìn thấy dị vật vì hành động này có thể đẩy dị vật vào sâu hơn, gây tắc nghẽn hoàn toàn đường thở.
Gọi cấp cứu ngay nếu: Trẻ tím tái, không khóc được hoặc có dấu hiệu mất ý thức.
Thời tiết Tết thay đổi thất thường dễ khiến trẻ bị cảm sốt. Khi thân nhiệt tăng quá nhanh, cơn co giật có thể xảy ra khiến cha mẹ hoảng loạn.
Biểu hiện: Sốt cao trên 38,5°C, trẻ lên cơn giật tay chân, trợn ngược mắt, có thể sùi bọt mép.
Xử lý ngay:
Đặt bé nằm nghiêng trên một mặt phẳng thoáng mát để đờm nhớt chảy ra ngoài, tránh sặc vào phổi.
Nới lỏng quần áo, dùng khăn ấm lau các vùng bẹn, nách, cổ để hạ nhiệt.
Dùng thuốc hạ sốt đường hậu môn (theo đúng liều lượng cân nặng).
Sai lầm cần tránh: KHÔNG nhét bất cứ vật cứng (thìa, đũa) hay ngón tay vào miệng trẻ. Việc này không giúp trẻ “khỏi cắn lưỡi” mà chỉ làm tổn thương thêm vùng lợi và răng của bé.

Khi sốt, nhiệt độ cơ thể cao hơn 37.5°C.
Dịp Tết xô bồ, việc cho con bú khi đang di chuyển hoặc khi bé đang quấy khóc rất dễ dẫn đến sặc sữa.
Biểu hiện: Bé đang bú bỗng ho sặc, sữa trào ra mũi miệng, mặt đỏ hoặc tím, khóc yếu hoặc ngừng thở.
Xử lý ngay:
Nghiêng ngay đầu bé sang một bên để sữa thoát ra ngoài.
Khum bàn tay vỗ nhẹ nhưng dứt khoát vào lưng giữa hai bả vai. Búng nhẹ vào lòng bàn chân để kích thích bé khóc.
Nếu bé tím tái: Thực hiện ngay tư thế nằm sấp trên cánh tay (đầu thấp) và vỗ lưng 5 lần dứt khoát như sơ cứu hóc dị vật.
Lưu ý: Tuyệt đối không bế dựng đứng bé khi đang sặc vì sữa có thể chảy ngược vào phổi.
Nồi lẩu bốc khói hay ấm trà nóng luôn hiện diện trên bàn tiệc Tết và chỉ cần một giây lơ là, trẻ có thể gặp tai nạn bỏng nghiêm trọng.
Xử lý ngay:
Đưa vùng da bị bỏng dưới vòi nước mát chảy nhẹ trong 15–20 phút. Việc này giúp hạ nhiệt và giảm độ sâu của vết bỏng.
Dùng gạc sạch hoặc vải mềm che nhẹ vết thương.
Sai lầm cần tránh: Không bôi kem đánh răng, nước mắm, mỡ trăn hay nghệ lên vết bỏng mới. Những “mẹo” này chỉ làm tăng nguy cơ nhiễm trùng và khiến bác sĩ khó xử lý vết thương hơn.
Đi viện ngay nếu: Vết bỏng ở vùng nhạy cảm (mặt, cổ, bộ phận sinh dục) hoặc diện tích bỏng lớn hơn một lòng bàn tay của trẻ.
Trẻ hiếu động thường leo trèo ghế sofa, cầu thang hoặc trượt ngã trên nền gạch hoa trơn trượt ngày Tết.
Xử lý ngay: Cho trẻ nằm yên nghỉ ngơi. Nếu có vết sưng (u đầu), hãy chườm lạnh ngay lập tức để giảm đau và giảm sưng.
Theo dõi sát trong 24 giờ: Đây là khoảng thời gian cực kỳ quan trọng để phát hiện các dấu hiệu chấn thương sọ não tiềm ẩn.
Dấu hiệu nguy hiểm phải đi viện ngay:
Nôn từ 2 lần trở lên.
Quấy khóc bất thường, không thể dỗ dành.
Lơ mơ, ngủ gà ngủ gật, khó đánh thức.
Co giật hoặc yếu liệt tay chân.

Trẻ hiếu động hay xẩy ra các tình huống ngã nguy hiểm
Ngày Tết, thuốc của người già hoặc chai rượu ngoại trông giống chai nước ngọt thường được để hớ hên trên bàn, rất dễ khiến trẻ uống nhầm.
Xử lý ngay:
Không tự ý gây nôn: Gây nôn có thể làm hóa chất bị hít vào phổi hoặc gây bỏng thực quản lần thứ hai.
Giữ lại vỏ chai, nhãn mác để mang theo cho bác sĩ xác định loại độc chất.
Nếu nghi ngờ uống nhầm xăng dầu: Tuyệt đối không uống nước hay sữa vì có thể làm chất độc hấp thu nhanh hơn.
Dấu hiệu nặng: Sùi bọt mép, hơi thở có mùi lạ, lơ mơ hoặc hôn mê. Hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất ngay lập tức.
Tai nạn là điều không ai mong muốn, nhưng trang bị kiến thức sơ cứu chính là “lá chắn” vững chắc nhất cha mẹ dành cho con. Hãy luôn để mắt đến trẻ trong những cuộc vui và ghi nhớ: Bình tĩnh – Chính xác – Kịp thời chính là 3 giây cứu sống con yêu.
Chúc các gia đình có một kỳ nghỉ lễ bình an và tràn đầy niềm vui!
Để được tư vấn thăm khám trực tiếp Phòng khám nhi Họa Mi với Ts – Bs Lê Thị Thu Hương, Quý Khách vui lòng bấm số HOTLINE 0918884666 hoặc đăng ký lịch trực tuyến TẠI ĐÂY.
Tìm hiểu thêm thông tin y khoa:
Chat trực tiếp Fanpage Bác sĩ Hương
Facebook Fanpage Bác sĩ Hương
Kênh Youtube Bác sĩ Hương